Προβληματισμός για την αύξηση των κρουσμάτων – Τα σενάρια και οι ημερομηνίες για τα σχολεία

Παραμένει κρίσιμη η επιδημιολογική κατάσταση στη χώρα μας, κάτι που επηρεάζει τις αποφάσεις για χαλάρωση μέτρων ή το άνοιγμα των σχολείων. Αυτό που αποτύπωσαν τα στοιχεία του Εθνικού Οργανισμού Δημόσιας Υγείας (ΕΟΔΥ) χθες με τα 1.047 νέα κρούσματα κορωνοϊού επιβεβαιώθηκε και από τις ανησυχητικές διαπιστώσεις και τις «βαριές» εκτιμήσεις των ειδικών της Επιτροπής Εμπειρογνωμόνων κατά την καθιερωμένη απογευματινή ενημέρωση για τον κορωνοϊό στο υπουργείο Υγείας.

Έπειτα από ένα μικρό «διάλειμμα» με χαμηλούς αριθμούς κρουσμάτων που ανακοίνωνε τις προηγούμενες τρεις ημέρες ο ΕΟΔΥ (476 ανακοίνωσε για την περασμένη Δευτέρα, 342 την Κυριακή, 262 το περασμένο Σάββατο) και έπειτα από 14 ημέρες με αριθμό κρουσμάτων κάτω από 1.000, ο τετραψήφιος αριθμός των νέων διαγνώσεων εμφανίστηκε χθες και πάλι στην επιδημιολογική έκθεση του Οργανισμού.

Τα 1.047 νέα κρούσματα κορωνοϊού που καταγράφηκαν χθες – επί συνόλου 32.000 τεστ- δίνουν το πραγματικό, απειλητικό στίγμα της επιδημίας. Κατά τις προηγούμενες ημέρες ο αριθμός των τεστ ήταν πολύ μικρός και συνεπώς δεν θεωρούνταν ότι υπήρχε αντιπροσωπευτική εικόνα για την πορεία του επιδημικού κύματος. Ο δε νέος αριθμός των νέων κρουσμάτων εφόσον ιδωθεί μέσα από το πρίσμα των επιδημιολόγων, δηλαδή ως “φωτογραφία” που ελήφθη στο προγενέστερο διάστημα των 12 με 14 ημερών που πιθανολογείται η μόλυνση, παραπέμπει στα μέσα Δεκεμβρίου όταν έγινε η επανεκκίνηση υπό όρους για το λιανεμπόριο.

Εύθραυστη κατάσταση 

Οι ειδικοί θα χρειαστούν σίγουρα κι άλλα δεδομένα για να αξιολογήσουν την εύθραυστη κατάσταση. Υψηλός τριψήφιος ή τετραψήφιος αριθμός κρουσμάτων τις επόμενες ημέρες θα συσχετισθεί πάντως με την αυξημένη κινητικότητα στην αγορά αλλά και στα σπίτια που καταγράφηκε προ των Χριστουγέννων.

«Η κατάσταση είναι δύσκολη, ιδίως στη βόρεια Ελλάδα. Το ΕΣΥ θα συνεχίσει να πιέζεται. Ωστόσο, δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι έχουμε εμπρός μας δύο ακόμη μήνες με κρύο καιρό που ευνοεί τον συγχρωτισμό και τον κορωνοϊό. Το μόνο βέβαιο είναι πως αν δεν τηρηθούν οι συστάσεις μας για τις απολύτως αναγκαίες συναντήσεις και δραστηριότητες, τα νοσοκομεία θα γεμίσουν και πάλι» είπε χθες η καθηγήτρια Παιδιατρικής και μέλος της Επιτροπής Εμπειρογνωμόνων, κυρία Βάνα Παπαευαγγέλου, σχεδιάζοντας με σκούρο χρώμα το επόμενο διάστημα, τουλάχιστον των δύο πρώτων μηνών του έτους. Χρώμα που δεν άλλαξε ούτε όταν στον “καμβά της επιδημίας” προστέθηκε και ο εμβολιασμός, καθώς όπως είπε «ναι μεν το εμβόλιο θα βοηθήσει να πάρουμε τη ζωή μας πίσω, ωστόσο η συλλογική ανοσία δεν θα επιτευχθεί τόσο εύκολα. Το μήνυμα είναι πως δεν αλλάζουμε τη συμπεριφορά μας σε ό,τι αφορά τα μέτρα που ήδη τηρούμε, μέχρι να εμβολιαστεί το 60-70% του πληθυσμού» ανέφερε χαρακτηριστικά η ειδικός για το τι πρόκειται να ακολουθήσει τους επόμενους μήνες, και μέχρι να «χτιστεί» το τείχος ανοσίας στην Ελλάδα.

 Τα ενεργά κρούσματα

Τα ενεργά κρούσματα, δηλαδή τα άτομα με ενεργή λοίμωξη covid-19 είναι πλέον 8.500 στην επικράτεια έναντι 12.500 προ τριών εβδομάδων, με το 1/4 αυτών να βρίσκονται στην Αττική, και άλλα 1.600 στη Θεσσαλονίκη. Οι περιοχές της Δυτικής Αττικής, του Έβρου, της Κοζάνης, του Κιλκίς και της Πιερίας επισημάνθηκαν επίσης από την κυρία Παπαευγγέλου, ως περιοχές με υψηλό φορτίο το οποίο δεν υποχωρεί σε αντίθεση με τον ρυθμό μείωσης που καταγράφεται στην υπόλοιπη επικράτεια.

Άλλες οκτώ περιοχές βρίσκονται στο επίκεντρο της επιδημιολογικής παρατήρησης και ανάλυσης, με τους αρμόδιους να είναι έτοιμοι να ενεργοποιήσουν πρόσθετα περιοριστικά μέτρα τις επόμενες ημέρες. Πρόκειται για τις εξής: Φλώρινα, Κερατσίνι, Δραπετσώνα, Περιστέρι, Ίλιον, Ζεφύρι, Αχαρνές, Κάλυμνος.

Αλλά και τα στοιχεία που παρέθεσε ο επίκουρος καθηγητής Επιδημιολογίας, κ. Γκίκας Μαγιορκίνης, κατά την χθεσινή, τελευταία ενημέρωση του έτους, ίσως φαίνονται θετικά σε σύγκριση με ό,τι έχει προηγηθεί στις αρχές Δεκεμβρίου, ωστόσο βάζουν αρνητικό πρόσημο στην επιδημιολογική κατάσταση έπειτα από σχεδόν δύο μήνες καραντίνας στη χώρα. Όπως ανέφερε ο κ. Μαγιορκίνης, καταγράφεται τις τελευταίες δέκα ημέρες μείωση κατά 22% στους ασθενείς στις ΜΕΘ και κατά 50% στις εισαγωγές στα νοσοκομεία. Πτωτική τάση καταγράφεται επίσης στις νέες διαγνώσεις κορωνοϊού κατά 10% στην Αττική και κατά 30% στη Θεσσαλονίκη.

Με δεδομένο ότι στις ΜΕΘ βρίσκονταν χθες 458 διασωληνωμένοι (μέχρι τα μεσάνυχτα οι διασωληνωμενοι ήταν 420) και έγιναν άλλες 180 εισαγωγές ασθενών, γίνεται αμέσως αντιληπτή η ζωηρή κυκλοφορία του κορωνοϊού και η μεγάλη πίεση που ασκείται στο σύστημα υγείας. Στα νοσοκομεία χθες βράδυ οι νοσηλευόμενοι ήταν 2.262, με τους 608 να βρίσκονται σε πιο σοβαρή κατάσταση στις Μονάδες. Για πρώτη φορά οι ασθενείς στις απλές κλινικές Covid-19 στα νοσοκομεία της βόρειας Ελλάδας υποχώρησαν κάτω από τους 1.000, στους 963 για την ακρίβεια. Στα νοσοκομεία της Αττικής νοσηλεύονταν 593 ασθενείς σε όλες τις κλινικές, απλές και Μονάδες. Άλλοι 315 ασθενείς νοσηλεύονταν στα νοσοκομεία της υπόλοιπης χώρας.

Την επιμονή της επιδημίας αποτυπώνουν οι δείκτες αναπαραγωγής της νόσου, Rt, που στην Αττική είναι 0,8 και στη Θεσσαλονίκη 0,6. Αυτό σημαίνει πως 100 θετικοί στον κορωνοϊό άνθρωποι μπορούν να μεταδώσουν τον ιό σε άλλους 80 στο λεκανοπέδιο – και σε άλλους 60 στη Θεσσαλονίκη.

«Ο ρυθμός μείωσης της νοσηρότητας είναι επώδυνα βραδύς, σε αντίθεση με τον ταχύ ρυθμό μετάδοσης της λοίμωξης και επιβάρυνσης του συστήματος υγείας» είπε χαρακτηριστικά η κυρία Παπαευαγγέλου, με τον κ. Μαγιορκίνη να επισημαίνει πως αυτό πρέπει να το θυμόμαστε ιδίως αυτές τις ημέρες, καθώς ο γιορτινός πειρασμός της κοινωνικής χαλάρωσης στη συμπεριφορά μας μπορεί να οδηγήσει σε γιορτινές συναντήσεις υπερμετάδοσης του κορωνοϊού. Και οι δύο ειδικοί υπενθύμισαν την ανάγκη τήρησης των μέτρων, της δημιουργίας «κοινωνικής φούσκας» με λίγα και σταθερά άτομα, και την προστασία των ευάλωτων και ευπαθών ατόμων στις οικογένειες.

Διχασμένη η Επιτροπή με τα σχολεία 

Με αυτά τα δεδομένα υπάρχουν διάφορα σενάρια για το άνοιγμα των σχολείων στις 8 Ιανουαρίου ή μια εβδομάδα αργότερα. Οι ειδικοί επιστήμονες ζητούν περισσότερο χρόνο και πρόσθετα επιδημιολογικά δεδομένα για να υποδείξουν ημερομηνίες και προτεραιότητες στο ημερολόγιο του 2021, ώστε να δρομολογηθεί σταδιακά η άρση των περιοριστικών μέτρων εντός του Ιανουαρίου.

Μολονότι ο συνεχώς μειούμενος αριθμός νέων κρουσμάτων τις τελευταίες ημέρες, σε συνδυασμό με την καθολική συμμόρφωση του πληθυσμού το τριήμερο των Χριστουγέννων είχαν δημιουργήσει μια θετική προδιάθεση στα μέλη της Επιτροπής των λοιμωξιολόγων, η χθεσινή, απότομη, αύξηση των νέων μολύνσεων και παράλληλα ο σχεδόν αμετάβλητος αριθμός των διασωληνωμένων (σταθερά πάνω από 400) μετέθεσαν πριν τα Φώτα τις όποιες αποφάσεις -και ανακοινώσεις- αναφορικά με το άνοιγμα των σχολείων, το οποίο βρίσκεται σταθερά στην κορυφή της λίστας των κυβερνητικών επιδιώξεων.

«Πρόθεση και προτεραιότητα της κυβέρνησης είναι ν’ ανοίξουν τα σχολεία όλων των βαθμίδων» επανέλαβε, άλλωστε, χθες ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Στέλιος Πέτσας, διευκρινίζοντας όμως πως «αν θα είναι όλα μαζί και πότε, εξαρτάται από τους ειδικούς. Θ’ ακούσουμε τις δικές τους εκτιμήσεις και θα προχωρήσουμε». Και αυτό γιατί, το κυβερνητικό επιτελείο δεν επιθυμεί η επανεκκίνηση της μαθησιακής διαδικασίας να συνοδευθεί από κύμα άσκοπων μετακινήσεων, πολλαπλασιάζοντας τις εστίες μετάδοσης του ιού.

Σε κάθε περίπτωση, η ολική επαναφορά των μαθητών στις σχολικές αίθουσες συνιστά -εκτός από δέσμευση του ίδιου του Πρωθυπουργού- και επείγουσα ανάγκη για την εκπαιδευτική κοινότητα, καθώς η διδασκαλία διά ζώσης έχει διακοπεί για περισσότερους από δύο μήνες. «Δεν αποτελεί στόχο για μόνον εκπαιδευτικούς λόγους, αλλά και για την ψυχολογία και την υγεία των παιδιών μας» εξήγησε η Καθηγήτρια Παιδιατρικής-Λοιμωξιολογίας, Βάνα Παπαευαγγέλου. Στο ίδιο πλαίσιο, «παραμένει υψηλή προτεραιότητα, όπως το έχουμε πει, το άνοιγμα των σχολείων. Οπότε θα είναι από τα πρώτα πράγματα που θα επανεκκινήσουμε» επισήμανε ο Γκίκας Μαγιορκίνης, Επίκουρος καθηγητής Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ ξεκαθαρίζοντας πως «καμία απόφαση δεν παίρνεται ελαφρά τη καρδία».

Τα πιθανά σενάρια

Η επιβάρυνση της ψυχολογικής κατάστασης των μαθητών, ωστόσο, δεν καθοδηγεί τις αποφάσεις των ειδικών, καθώς η ξαφνική επιδείνωση της επιδημιολογικής εικόνας της χώρας χθες είχε ως αποτέλεσμα να διχαστούν τα μέλη της Επιτροπής τόσο ως προς το πότε, όσο και ως προς το πως θα πραγματοποιηθεί η επιστροφή στα θρανία. Μολονότι η πλειοψηφία των λοιμωξιολόγων τάχθηκε υπέρ του ανοίγματος των σχολείων στις 8 Ιανουαρίου (ή εναλλακτικά στις 11 με μια μικρή παράταση) σε μια μαραθώνια και ζωηρή συνεδρίαση παρουσία και της υπουργού Παιδείας, μια δεύτερη άποψη ήθελε την μετάθεση της επαναλειτουργίας των σχολείων στις 15 Ιανουαρίου, ώστε να έχουν αποδώσει περισσότερο τα υφιστάμενα περιοριστικά μέτρα.

Διάσταση απόψεων υπήρξε και ως προς τον τρόπο επαναλειτουργίας των σχολικών μονάδων, καθώς οι περισσότεροι επιστήμονες συναινούν αρχικά στο άνοιγμα των νηπιαγωγείων και των δημοτικών στις 8 Ιανουαρίου, αφήνοντας την επαναφορά γυμνασίων και λυκείων σε δεύτερο χρόνο, εκεί περίπου στις 15 Ιανουαρίου.

Αν και το ενδεχόμενο αυτό φαντάζει το επικρατέστερο, αρχική πρόθεση της κυβέρνησης ήταν η συνολική επιστροφή στην εκπαιδευτική κανονικότητα (θέση που έχει κάποιους υποστηρικτές και εντός της Επιτροπής), δηλαδή για όλες τις βαθμίδες ταυτόχρονα, πιθανότητα που θεωρείται ισχνή αυτή τη στιγμή. Η δευτεροβάθμια εκπαίδευση δημιουργεί δηλαδή δεύτερες σκέψεις στους επιστήμονες, ως προς την ενδεχόμενη διασπορά του κορονοϊού στην παρούσα φάση. Επαναξιολογώντας τα επιδημιολογικά δεδομένα, οι τελικές αποφάσεις της Επιτροπής θα ληφθούν σε νέα συνεδρίαση στις 4 Ιανουαρίου, οπότε και θα συνεκτιμηθούν όλα τα στοιχεία για την πορεία της πανδημίας στη χώρα.

«Θα έχουμε εικόνα από τις 5 Ιανουαρίου»

«Αυτή τη στιγμή δεν έχουμε τα στοιχεία για να ληφθεί απόφαση για το άνοιγμα των σχολείων. Δεν έχουμε την εικόνα που θα μας επιτρέπει να κάνουμε αυτή την κίνηση με ασφάλεια. Το ίδιο ισχύει για το λιανεμπόριο και την εστίαση» περιέγραψε σχετικά χθες ο πρόεδρος του Πανελληνίου Ιατρικού Συλλόγου, Θανάσης Εξαδάχτυλος στο Radio North, προσθέτοντας πως «περιμένουμε να δούμε την απόδοση των μέτρων την περίοδο των εορτών. Θα έχουμε εικόνα από τις 5 Ιανουαρίου».

Παράταση περιοριστικών μέτρων

Με φόντο τη ραγδαία κλιμάκωση των κρουσμάτων, ο Υφυπουργός Πολιτικής Προστασίας, Νίκος Χαρδαλιάς γνωστοποίησε χθες την ομόφωνη απόφαση της Επιτροπής των ειδικών για παράταση των περιοριστικών μέτρων στους δήμους Ασπροπύργου και Ελευσίνας μέχρι και την Τετάρτη 6 Ιανουαρίου, στις 6 το πρωί.

Την ίδια διάρκεια (δηλαδή μέχρι τις 6 το πρωί των Φώτων) θα έχει και η παράταση των περιοριστικών μέτρων στους Δήμους Κοζάνης, Εορδαίας και Βοΐου της Περιφερειακής Ενότητας Κοζάνης, ενώ ομόφωνα αποφασίστηκε η άρση των μέτρων για τους Δήμους Σερβίων και Βελβεντού στην ίδια περιοχή. Σήμερα αναμένεται η απόφαση των επιστημόνων και αναφορικά για τα μέτρα που έχουν ληφθεί στις Θεσπιές Βοιωτίας, με τον κ. Χαρδαλιά να επισημαίνει πως «η κατάσταση δείχνει να βελτιώνεται». Στον αντίποδα, «μέτρα Θεσπιών» εφαρμόζονται από σήμερα στο χωριό Κέλλη του Δήμου Αμυνταίου της Περιφερειακής Ενότητας Φλώρινας, τα οποία τίθενται σε εφαρμογή από σήμερα στις 6 το πρωί και για 10 ημέρες, δηλαδή μέχρι την Παρασκευή, 8 Ιανουαρίου.

Τα μέτρα αφορούν σε:

· Απαγόρευση μετακίνησης εκτός των ορίων της Τοπικής Κοινότητας Κέλλης, εξαιρουμένης της μετακίνησης για λόγους υγείας

· Από τις 18:00 έως τις 05:00 απαγόρευση οποιασδήποτε μετακίνησης πολιτών εντός της Τοπικής Κοινότητας

· Αναστολή πραγματοποίησης θρησκευτικών τελετών

· Αναστολή λειτουργίας καταστημάτων (λιανεμπορίου, κλπ)

Συναγερμό σήμανε ταυτόχρονα ο Υφυπουργός Πολιτικής Προστασίας και για μια σειρά από περιοχές, οι οποίες δεν συμμορφώνονται με τον μέσο όρο μείωσης του επιδημιολογικού φορτίου. Πρόκειται για:

· την Περιφερειακή Ενότητα Φλώρινας,

· τους Δήμους Κερατσινίου-Δραπετσώνας, Περιστερίου, Ιλίου και Αχαρνών,

· την περιοχή Ζεφυρίου του Δήμου Φυλής, καθώς και

· το νησί της Καλύμνου.

με τον κ. Χαρδαλιά να απευθύνει δημόσια έκκληση στους κατοίκους, ώστε να επιδείξουν προσοχή τις επόμενες μέρες στην τήρηση των μέτρων.